Монгол Улсын Ерөнхий сайдын “Архив, албан хэрэг хөтлөлт, төрийн байгууллагуудын ажлын зохион байгуулалтын улсын үзлэг” зохион байгуулах тухай 2007 оны 04 дүгээр сарын 22-ний өдрийн 37 дугаар захирамжийг үндэслэн Нийслэлийн Засаг даргын 2009 оны 05 дугаар сарын 15-ний өдрийн 257 дугаар захирамжаар Нийслэлийн Засаг даргын орлогч Ц.Цогзолмаагаар ахлуулсан 29 хүний бүрэлдхүүнтэй комисс томилон  ажиллуулж үзлэгт хамрагдах байгууллагуудын жагсаалт, Нийслэлийн салбар комиссоос хэрэгжүүлэх ажлын нэгдсэн төлөвлөгөө, Нийслэлийн салбар комисс, ажлын хэсгийн үзлэг явуулах хуваарь, Дүүргүүдийн салбар комиссоор шалгагдах байгууллагууд болон зохион байгуулах ажлын хүрээнд өгөх зөвлөмж зэргийг боловсруулан Нийслэлийн  салбар комисс, дүүргийн салбар комисс, байгууллагын комисс гэсэн чиглэлээр зохион байгуулалт хийж хот дүүргийн, нутгийн захиргааны болон дүүргийн хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулдаг яамд, газрын харьяа босоо удирдлагатай байгууллагууд тэрчлэн  Сууц өмчлөгчдийн холбоонууд, өрхийн эмнэлгүүд зэргийг хамруулан  өргөн хүрээнд явуулахаар салбар комиссын чиглэл гарган   8 дугаар  сарын 17-ноос эхлэн  2 үе шаттайгаар явуулж  дуусгалаа.

Төлөвлөгөөт хугацаанд:    
•    Нийслэл, дүүргийн салбар комисс буюу ажлын хэсгийн гишүүдэд үзлэг явуулах чиглэлээр нэгдсэн чиглэл өгөх
•    Улсын үзлэгийн зорилго, чиглэл, бэлтгэл ажил, явцын талаар хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр байнга сурталчлах
•    Улсын үзлэгийн удирдамж, чиглэлийн хүрээнд салбарын хууль тогтоомжийн чиглэлээр архив, бичиг хэргийн ажилтнуудад нэгдсэн сургалт семинар зохион байгуулах
•    Нийслэлийн болон дүүргүүдийн салбар комиссын гишүүд, байгууллагын удирдлагуудад нэгдсэн сургалт, семинар явуулах, мэргэжлийн удирдлагаар хангах, гарын авлага материалаар хангах
•    Арга зүйн заавар зөвлөгөөг хэсэгчлэн өгөх зэрэг ажлуудыг хийж үр дүнг тооцон ажиллав.

Нийслэлийн  9 дүүрэгт  салбар комиссын гишүүн бөгөөд ЗДТГ-ын даргаар ахлуулсан ажлын хэсэг үзлэгийг явуулсан ба  нийслэлд  бусад 16 гишүүн  ахлан НЗДТГ-ын хэлтэс албад, НМТГ, ЗАА, ӨХГ, ЭМГ, НАГ хамтран тус бүр 6-7 хүний бүрэлдхүүнтэй нийт 31 төрийн албан хаагч оролцож ажлын 6 хэсэг ажиллаж  үзлэгийг гардан зохион байгуулсан салбар комиссын гишүүд    нийт   78  хүн  өдөр  624   цаг хуваарь графикийн дагуу бүрэн ажилласан байна.

Үзлэгт Нийслэлийн салбар комиссоор нийслэлийн дүүрэг, хэрэгжүүлэгч агентлаг, харъяа газар,  зарим улсын болон нийслэлийн өмчит үйлдвэрийн газрууд, орон сууцны компаниуд зэрэг 155 байгууллага шалгагдахаас 141 байгууллага шалгагдаж Төрийн ажлын зохион байгуулалтын дүнгээр  87,9 хувь,  албан хэрэг хөтлөлтийн дүнгээр 85,2 хувь,  архивын дүнгээр 83,7 хувь, төрийн байгууллагын албан хэрэг хөтлөлт, архивын үйл ажиллагаанд мэдээллийн технологи нэвтрүүлэх үндэсний хөтөлбөрийн хэрэгжилтийн дүнгээр 80,2 хувь  ерөнхий дүнгээр 84,3 хувьтай буюу В “ Сайн ” үнэлгээтэй дүгнэгдсэн байна.

Нийслэлийн дүүргүүдийн  хэмжээнд  698  байгууллага шалгагдахаас 619 байгууллага  шалгагдаж Төрийн ажлын зохион байгуулалтын дүнгээр  85,2 хувь, албан хэрэг хөтлөлтийн дүнгээр 86,7 хувь, архивын дүнгээр 82,7 хувь, албан хэрэг хөтлөлт, архивын үйл ажиллагаанд мэдээллийн технологи нэвтрүүлэх үндэсний хөтөлбөрийн хэрэгжилтийн дүнгээр 74,6 хувь, Нийслэлийн ерөнхий дүнгээр 82,3 хувьтай буюу В “Сайн” үнэлгээтэй дүгнэгдсэн байна.

Үзлэгт хамрагдсан ихэнх байгууллагууд  тусгай төлөвлөгөө гарган биелэлтийг хангаж ажилласан бөгөөд нэгдсэн  дүнгээр  Нийслэлийн Нийгмийн даатгалын газар, Налайх дүүргийн Засаг даргын Тамгын газар, Цахилгаан шугам сүлжээний газар, Яаралтай тусламжийн төв, ОСНАА-н Дулаан-өргөө компани зэрэг байгууллага  салбарын хэмжээндээ тэргүүлж байгаа бол Багануур дүүргийн ИТХ, Шүүхийн шийдвэр биелүүлэх газар, Хонхор тосгоны эмнэлэг, Сууц өмчлөгчдийн холбооны дээд зөвлөл, Толгойт-Инк, Өнөр горхи, Багануур-Ус, Дохиолол хамгаалал НӨҮГ  салбартаа сүүлдэж  хангалтгүй үнэлгээтэй дүгнэгдсэн  байна.  

Үзлэгт хамрагдах ёстой хуваарьт орсон байгууллагуудаас хөрөнгө мөнгөний асуудлаас шалтгаалан үйл ажиллагаа тогтвортой бус архив, албан хэрэг хөтлөлтийн хууль тогтоомжийг ноцтой зөрчсөн /Төв цэнгэлдэх хүрээлэн, Дарцагт, Багахангайн мах боловсруулах үйлдвэр, Уламжлалт эм, эмийн ургамал компани, Үндэсний соёл амралтын хүрээлэн / нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлын шийдвэрээр бүрэн хувьчлагдсан /Улаанбаатар таймс сонины газар, Цэцэрлэгжилт компани, Гэрэлтүүлэг чимэглэл компани, Хүүхдийн клиник сувилал 20/, дээд газраас төв комисст шалгагдсан гэх үндэслэлээр /Нийслэлийн замын цагдаагийн газар/,  Шинээр үүсэн байгуулагдаад удаагүй байгаа архивын баримт бичиг үүсээгүй /Улаанбаатар бизнес хөгжлийн төв/, Дээд газрын архивт баримт бичгээ шилжүүлдэг/ Баруун түгээх төв, зүүн түгээх төв/ гэсэн тус тусын үндэслэлээр  нэр бүхий  13 байгууллагыг үзлэгийн үндсэн үзүүлэлт аргачлалын дагуу дүгнэх боломжгүй гэж үзсэн байна.

Үзлэгийн нэгдсэн дүнгээс харахад Захирагчийн ажлын албаны харьяа газрууд /78,3 хувь/, Нийслэлийн өмчит үйлдвэрийн газрууд /71,2 хувь/, Орон сууцны компаниуд /74,3 хувь/ гэсэн байгууллагууд доогуур  үнэлгээтэй дүгнэгдсэн байна. Энэ нь нийслэлийн архиваас аргазүйн зөвлөгөө авч ажилладаг, хяналт шалгалтанд хамрагддаг байгууллагуудын архивын ажил харьцангуй сайн байхад Нийслэлийн өмчит болон дээд газраас нэгдсэн удирдлагаар хангагддаг гэсэн утгаараа мэргэжлийн байгууллагатай төдийлөн харьцдаггүй байгууллагууд дээр зөрчил дутагдал нилээд ажиглагдаж байгаад дүгнэлт хийж цаашид энэ асуудалд анхаарч ажиллах зүйтэй гэж үзлээ.